Bằng lòng

“Bằng lòng” theo cách ta thường dùng là động từ, nhưng đôi lúc người ta nói hài (một cách chua chát) biến nó thành danh từ như: Bằng cấp thua Bằng lòng!

“Bằng lòng” – theo nghĩa thông thường với vai trò động từ – có nghĩa là cảm thấy vừa ý, cho là được, đồng ý (Từ điển tiếng Việt).

“Bằng lòng đi em, về với quê anh,…” (bài hát Ngẫu hứng lý qua cầu, Trần Tiến).
“Mặn nồng một vẻ một ưa, bằng lòng khách mới tùy cơ dặt dìu” (truyện kiều).

Đa số những người thấy mình giỏi mà chưa được trọng dụng thì hay chua chát với câu “Bằng cấp không bằng bằng lòng”! Có người còn “đá đểu”: Thằng đó nó lên được là nhờ nó biết ‘ngoại ngữ’!? – ý nói đến cái chuyên môn … ngoài chuyên môn!

Ngẫm cũng đúng! Khi người ta thấy mình giỏi mà chưa được trọng dụng thì người ta nói vậy là quá đúng rồi còn gì!? Có điều, thấy mình giỏi chưa chắc … mình đã giỏi! Thêm nữa, khái niệm “giỏi” cũng nên xem xét cho thấu đáo.

Có lẽ trước khi nói về bằng lòng ta cũng nên phân tích chữ giỏi một chút.

Cái cách mà lâu nay ta hay nói với nhau về chữ giỏi đó là:
+ Khi con, cháu ta được 10 điểm, ta nói con, cháu ta giỏi.
+ Khi nói tới Nguyễn Văn Mười Hai (nước hoa Thanh Hương), Tăng Minh Phụng (Epco), Huỳnh Thị Huyền Như,… người ta phải thốt lên rằng họ giỏi lắm lắm mới làm được những điều đó (dù cho không ít người trong xã hội lên án những việc họ làm)….

Nếu suy theo kiểu “critical thinking” (tư duy phản biện) thì:
+ Con ta được 10 điểm nhưng cả lớp chỉ có dăm cháu được 9 (còn lại toàn 10 cả) thì liệu rằng bọn trẻ có giỏi thật không? Dù sao đi nữa, con ta cũng đã được điểm giỏi.
+ Bàn về Nguyễn Văn Mười Hai, Tăng Minh Phụng thì có lẽ quá khó vì nghe nói cả báo nước ngoài còn khen hai ông này giỏi! Còn nói về Huyền Như, báo chí phải dùng từ “siêu lừa” thì đủ để biết tài năng đến đâu. Tuy nhiên, giỏi để rồi vào tù thì nghe chừng cũng chưa … giỏi lắm!

Thật là khó, đôi lúc có những chuyện là giỏi thật nhưng nghe cứ như … đùa, như chuyện Cơ quan điều tra Việt Nam thuộc hàng giỏi nhất thế giới (phát biểu của ông Nguyễn Đình Quyền, Phó chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Quốc Hội)! Hay như chuyện Chỉ 1% cán bộ, công chức không hoàn thành nhiệm vụ (phát biểu của Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Thái Bình) – có nghĩa là 99% cán bộ, công chức đều hoàn thành nhiệm vụ trở lên!?

Hình như, chữ giỏi ở Việt Nam hiện nay đang được hiểu theo một cách hơi khác: “giỏi” đồng nghĩa với “có nhiều tiền”! Dù rằng người ta lừa đảo để có nhiều tiền hay thậm chí ăn cướp để có nhiều tiền thì vẫn có nhiều người ca ngợi họ là giỏi (cướp không có nghĩa là dùng dao hay súng!).

Quay lại với chữ “Bằng lòng”:

1/ Bằng lòng có đồng nghĩa với “đi bằng đầu gối” không?

“Bằng cấp không bằng bằng lòng” thường được hiểu với nghĩa là: người làm hài lòng xếp không cần chuyên môn giỏi cũng thăng tiến còn người có bằng cấp, chuyên môn giỏi nhưng không làm bằng lòng xếp thì không thăng tiến được.

Có thể thấy hầu hết những doanh nhân giỏi đều không phải là những người học cao! Ngay cả những nhà chính trị giỏi cũng chẳng có ai là người học giỏi xuất chúng. Do đó, không nên nghĩ có tấm bằng giỏi, có chuyên môn giỏi có nghĩa là … giỏi!

Hãy suy nghĩ khách quan hơn, bằng lòng có đồng nghĩa với “đi bằng đầu gối” không? Chắc chắn không! Hoàn toàn có thể làm người khác bằng lòng mà không phải “đi bằng đầu gối” hay nịnh nọt, bợ đỡ nếu chúng ta thật sự giỏi.

Ở đây, chữ “giỏi” được hiểu theo nghĩa rộng: giỏi chuyên môn, giỏi các kỹ năng mềm (như khả năng làm việc nhóm, kỹ năng thuyết trình, trình bày, kỹ năng nắm bắt tâm lý người đối diện, kỹ năng thương lượng,…)

“Giá trị của bạn lớn hơn sản phẩm của bạn rất nhiều. Nhà đầu tư định giá không chỉ ở công ty mà còn ở bản thân bạn” – Paul Nguyễn Hưng (CEO của CareerBuilder Vietnam).

2/ Cái bằng lớn nhất trong cuộc đời là Bằng lòng (với chính mình)

“Bằng cách nào tôi đoán được tương lai? Chính là qua dấu hiệu của hiện tại; Bí ẩn nằm ngay trong hiện tại, nếu anh có thể chú ý quan sát được hiện tại thì anh có thể cải thiện được nó. Và khi anh đã làm cho cái hiện tại tốt rồi thì cái nối tiếp của hiện tại cũng sẽ tốt hơn. Vậy nên đừng nghĩ đến tương lai mà hãy sống từng ngày mình theo giới luật của Thượng Đế.” – trong Nhà giả kim (Paulo Coelho).

Hãy chú tâm đến hiện tại, chú tâm tới những gì đang xảy ra quanh mình và cố gắng làm hoàn thành tốt những điều đó. Quá chú tâm đến tương lai sẽ tạo một áp lực tinh thần lớn và đồng thời làm sao nhãng hiện tại và sẽ không bao giờ làm tốt được việc gì!

3/ Hãy thôi ghen tức (ta sẽ mất đi lý trí)

“Thay vì mất thời gian ghen tức với kẻ khác, hãy khám phá bản thân mình. Có thể bạn mới là người mạnh nhất.”
Haley (Dịch từ Angelfire)

Việc cho rằng vì người khác làm bằng lòng xếp nên họ được thăng tiến còn ta dù giỏi nhưng không chịu “đi bằng đầu gối” nên không được trọng dụng là một cách suy nghĩ tiêu cực.

Cách hiểu này sẽ dẫn tới mất động cơ làm việc, mất động cơ làm việc dẫn đến không muốn làm việc rồi dẫn đến trốn tránh công việc. Người suy nghĩ theo cách này cũng có xu hướng hay đổ trách nhiệm cho người khác. Theo thời gian, từ người nhiệt huyết, giỏi chuyên môn sẽ trở thành người lười biếng, không biết làm việc.

Nghĩ vậy, nói vậy nhưng không biết bao nhiêu người làm được vậy!?

Thực tế xung quanh chúng ta vẫn có đầy rẫy người … dùng đầu gối thường xuyên!

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s